Wat als je niet (meer) gelooft?

Wat als iedereen om je heen gelooft dat God goed is maar jij weet dat niet meer zo zeker… Als de gemeente zingt over gedragen worden en zweven op de wind maar jij ‘staat’ alleen. Als prachtige getuigenissen klinken over genezing, wonderen en het ‘bewegen’ van God in ons dagelijks leven, maar jij hebt nog nooit een onomstotelijk bewijs van zijn bestaan gezien. Laat staan een wonder in jouw eigen leven. Wat kun je je dan eenzaam voelen. Juist in de kerk. Juist onder gelovigen. 

Misschien ken je het oude sprookje over ‘de nieuwe kleren van de Keizer’. De ijdele keizer werd flink beetgenomen toen hem prachtige, kostbare kleren, voor een flink bedrag waren toegezegd door twee bedriegers die zich als gerenommeerde kleermakers voordeden. Zij hadden hem op de mouw gespeld dat de prachtige stof waarvan zij hun kleren maakten onzichtbaar werd voor mensen die niet deugden voor hun functie of die onvergeeflijk dom waren. Eerst werden een paar hooggeplaatste ministers door de Keizer naar de kleermakers gestuurd. Ze zagen natuurlijk niets, maar durfden het niet toe te geven uit angst om ‘door de mand te vallen’. Uiteindelijk ging de keizer (zie zelf ook niets zag van zijn kleren, maar dat natuurlijk niet liet merken) de stad door in een grote parade. Er waren zelfs kamerheren die achter de keizer aanliepen om de sleep niet door de modder te laten bevuilen. Mensen riepen allemaal in koor ‘Wat een prachtige kleren! Die mantel zit als gegoten! Wat weergaloos.” Maar een klein kind zei verbaasd: maar hij heeft helemaal niets aan. Via deze kindermond werd de waarheid gehoord en doorgegeven tot uiteindelijk heel het volk riep: ‘de keizer is naakt!’. De keizer zelf wist het natuurlijk. Maar besloot toch de parade maar door te zetten en vol te houden. En de kamerheren volgende. Een sleep dragen die er helemaal niet was…

Alle neuzen dezelfde kant op..?
Dit verhaal illustreert iets dat volgens mij veel gebeurd in groepen waar eenheid en belijden van waarheid belangrijk gevonden wordt. Waar een bepaalde boodschap krachtig wordt beleden en uitgedragen. Waar wordt gesproken over de ervaring die hoort bij het juiste geloven en belijden. Soms past onze ervaring niet binnen het statement of geloof van de groep en de mensen waar we bij (willen) horen. Dat levert innerlijke strijd op. Maar toch kiezen veel mensen om hun eigen ervaring ondergeschikt te maken aan de opvatting van de groep. Dus ze knikken, praten en zingen mee over wonderen die ze niet hebben meegemaakt. Over de hoop die ze soms niet voelen. En over de nabijheid die ze soms niet ervaren of nooit hebben ervaren. Soms is er hevige strijd als mensen gaan twijfelen aan het bestaan van de God over wie ze zoveel hoorden maar die zich in hun dagelijks leven zo anders of helemaal laat kennen.

Ik zie mensen soms van de ene op andere dag – voor mij als toeschouwer dan – hun geloof aan de wilgen hangen. De kerk vaarwel zeggen. Het ‘spel’ niet meer meespelen. Het lied niet meer willen meezingen. Alsof iemand ze heeft ingefluisterd ‘er zijn helemaal geen kleren. Je bent niet dom, je ziet het juist goed.’

Schrijf ik deze hartenkreet omdat ik zelf niet (meer) in God geloof? Wat wil ik hier eigenlijk mee bereiken? Nou, misschien wel wat meer eerlijkheid. Ik geloof vanuit mijn diepste wezen in God. In Jezus. In de Geest. En tegelijk wil ik ervoor waken dat ik het mysterie van de Maker niet teveel wil ontrafelen. Je kunt Hem niet bevatten of snappen. God is geen systeem. Soms sluit onze ervaring niet aan bij de grote beloften van predikers of christelijke schrijvers. Dan heb je niet perse iets fout gedaan of te weinig geloof gehad. Het leven is weerbarstig.

God kan meer hebben dan wij als zijn volgelingen
Onze ervaringen gaan op en neer… En ons geloof soms ook. En ik vind het zo geweldig van God dat Hij in Jezus laat zien dat er bij Hem ruimte daarvoor is. Hij wordt niet kleiner van ons kleine geloof of begrip. Hij kan wel iets hebben lijkt me. De Bijbel staat er vol van. Ik vind het ontroerend hoe geduldig Jezus omgaat met Thomas die als ongelovige Thomas de geschiedenis is ingegaan.  Ben benieuwd trouwens hoe vaak hij met die bijnaam in de hemel wordt aangesproken. Redelijk irritant lijkt me na al die jaren… 😉

Daarnaast zie ik Jezus ook geweldig omgaan met de groep leerlingen die voor hemelvaart de Grote Opdracht meekrijgen om iedereen van Jezus te vertellen. Er staat dat op dat moment nog twijfelaars in de groep waren. Zelfs toen ze de opgestane Heer hadden gezien konden ze hun ogen letterlijk nog niet geloven. En wat zegt Jezus tegen hen… Ga maar op weg… Blijf bij de groep. Je wordt niet apart gezet om uiteindelijk stilletjes uit de groep te verdwijnen. Ga maar op weg zegt Hij. En na verloop van tijd is hun geloof gegroeid en versterkt door het leven heen en door alles wat ze uiteindelijk zagen gebeuren in die tijd dat ze voor en met Hem op pad waren gegaan. Maar er was aanvankelijk ruimte voor hun ongeloof en twijfel. Ze waren niet tweederangs.

Wat de toekomst brenge moge
Een van de meest geliefde liederen in de kerk is ‘wat de toekomst brenge moge’. Het is geschreven door de dichteres Jacqueline E. van der Waals. Zij was een wijze en onderlegde vrouw die veel schreef, doceerde o.a. over de filosofie van Nietsche en Kierkegaard. In het liedboek voor de kerk staat het bekende ‘wat de toekomst breng moge’. Het raakt mij persoonlijk ook diep. Misschien doordat ik ook ziek ben geweest en met onzekerheid te maken heb, het thema van haar tekst. Ik zeg ‘ook ziek’ omdat de dichteres vroeg stierf aan maagkanker en het lied vlak voor haar dood schreef.

Maar toen ik wat meer van haar gedichten las, kwam ik een heel andere tekst tegen. Een die vast niet op de nominatie voor het liedboek of de opwekkingsbundel staat. Het is getiteld ‘Bitterheid’

Bitterheid

Het woord, dat mij met kracht omgordde,
En vrede en vreugd gaf,
Is alsem voor mijn mond geworden,
En voor mijn ziel een straf.

De naam, die al mijn onrust stilde…
Het fluisterzachte woord,
Waarop ik eenmaal pleiten wilde,
Staande aan ’s Hemels poort –

Dien Grooten Naam, zal ik niet noemen,
Die grendels open schoof,
Vraagt God den grond, waarop ik roeme?
“Heer, op mijn ongeloof.”

Wel dicht bij gelovigen gebleven

Misschien vind je deze tekst spottend. Misschien vind je dat ik deze tekst helemaal niet moet citeren omdat het zo negatief over God en geloof spreekt… Ik denk niet dat dit het geval is. Deze tekst komt recht uit het hart van Jacqueline E. van der Waals op het moment dat zij op deze manier in het leven stond. Waarom willen we het ene wel horen en het andere niet. Het gaat niet over God, Hij is onveranderlijk en goed! Het gaat om het leven en de ervaring van Jacqueline. Ze is wel betrokken gebleven bij God, geloof en kerk. Al zien we in het gedicht bitterheid dat ze het moeilijk had en God op dat moment van haar kant ‘kwijt’ was.

Wat mij ontroerde is dat juist deze vrouw aan het einde van haar leven de tekst schreef die nu al bijna 100 jaar wordt gezongen en ontelbaar veel mensen troostte. Laten we toch altijd eerlijk zijn naar elkaar. Ruimte geven aan verhalen van geloof én van twijfel. Elkaar niet afwijzen maar juist bij elkaar blijven als mens. Want ook na twijfel komt soms weer ruimte… voor geloof. Alles heeft een tijd.

Wat de toekomst brengen moge,

Mij geleidt des Heeren hand;

moedig sla ik dus de oogen

naar het onbekende land.

Leer mij volgen zonder vragen;

Vader, wat Gij doet is goed!

Leer mij slechts het heden dragen

met een rustig kalmen moed!

Heer, ik wil Uw liefde loven,

al begrijpt mijn ziel U niet.

Zalig hij, die durft gelooven,

ook wanneer het oog niet ziet.

Schijnen mij Uw wegen duister,

zie, ik vraag U niet: waarom?

Eenmaal zie ik al Uw luister,

als ik in Uw hemel kom!

Laat mij niet mijn lot beslissen:

zoo ik mocht, ik durfde niet.

Ach, hoe zou ik mij vergissen,

Als Gij mij de keuze liet!

Wil mij als een kind behand’len,

dat alleen den weg niet vindt:

neem mijn hand in Uwe handen

en geleid mij als een kind.

 

8 thoughts on “Wat als je niet (meer) gelooft?

  1. Dank je wel voor deze bemoediging! Zo herkenbaar, zo vaak zoveel pijn, alsof je gebeden niet meer verhoord worden en je afvraagt of God er wel is! Van binnen weet je wel dat Hij er is, maar je geloof krijgt dan zo,n knauw dat je bijna gaat twijfelen.

    1. Herkenbaar… Voor mij is God een anker. Maar ik heb me erbij neergelegd dat ik Hem nooit zal kunnen begrijpen of voorstellen in Zijn doen en laten… Zijn wegen en gedachten zijn hoger. Maar de Geest in ons roept ‘papa’. Dat gaat dieper dan denken of vinden… Dat is ‘weten’ zonder het te snappen… 😉

  2. Ik denk dat we door onze zwakheden nog God de eer kunnen geven!
    En dat waar wij mee worstelen of mee geworsteld hebben juist voor anderen een opening kan zijn.
    We hoeven geen Super christenen te zijn, maar mogen wel blijven geloven in een grootte God.
    De bijbel spreekt over hoop, hoop zijn de dingen die we niet zien.
    En de Bijbel spreekt over, belijd elkander uw zonden.
    Dat spreekt van in waarheid leven, open zijn, met elkaar optrekken & voor elkaar bidden.
    Elkaar helpen & ondersteunen!

    1. Eerlijk duurt het langst… Al hebben we er soms wel moed voor nodig. Iemand moet de eerste zijn, zoals het kindje in het verhaal van ‘de nieuwe kleren van de keizer’.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s